Duży krok naprzód w badaniach nad nowymi sposobami leczenia głuchoty - naukowcom udało się po raz pierwszy wyhodować komórki, które mają kluczowe znaczenie dla słuchu u ssaków.

Osiągnięcie zespołu, którego przewodniczący sam ma poważnie upośledzony słuch, daje najlepszy z dostępnych dotąd sposobów regenerowania pokrytych rzęskami komórek receptorowych ucha, których uszkodzenie odpowiedzialne jest za większość problemów ze słuchem.

Od 60 do 90 procent przypadków głuchoty i utraty słuchu jest spowodowanych uszkodzeniem rzęskowych komórek receptorowych w uchu wewnętrznym, w części zwanej ślimakiem. To te komórki odbierają dźwięk i aktywują nerwy przenoszące informację czuciową do mózgu. Uszkodzenie to może się także przyczyniać do pojawiania się szumów usznych – dzwonienia w uszach dotykają około siedmiu milionów Brytyjczyków.

W ludzkim ślimaku znajduje się około 15 500 tych komórek, które mogą ulec uszkodzeniu na skutek starzenia się, nasilonego hałasu, wad genetycznych i niektórych leków lub infekcji. Komórki nie regenerują się, więc uszkodzenie powoduje postępujący i nieodwracalny ubytek słuchu, czasem prowadzący do całkowitej głuchoty.

Odkrycia, opublikowane w czasopiśmie „Nature”, stanowią obietnicę nowych sposobów leczenia dla dziewięciu milionów osób w Wielkiej Brytanii i 250 milionów osób na całym świecie, które mają problemy ze słyszeniem.

Pracom przewodniczył John Brigande z Oregon Health and Science University w Stanach Zjednoczonych, którego słuch od 10. roku życia ulegał postępującemu uszkodzeniu. - Moje upośledzenie słuchu stanowi dla mnie olbrzymie wyzwanie, zarówno w życiu osobistym, jak i zawodowym. Mam nadzieję, że  jeszcze za mojego życia pojawią się nowe odtwórcze metody leczenia ubytków słuchu – mówi.

Zespół z Oregonu wykorzystał terapię genową do wyhodowania działających komórek sensorycznych w mysich embrionach. Kiedy myszy się urodziły, liczba funkcjonujących komórek receptorowych w ich ślimakach była większa niż normalnie. Naukowcy ustali także, że komórki, które zostały stworzone przez manipulacje w obrębie genu o nazwie Atoh1, mają wszystkie cechy typowe dla rzęskowych komórek receptorowych.

Choć technika ta nadal wymaga znacznego udoskonalenia, zanim wejdzie w fazę badań na ludziach, stanowi jednak pierwszy dowód na to, że komórki rzęskowe mogą być u ssaków hodowane od początku.

Naukowcy zaczęli doświadczenia, by sprawdzić, czy technika ta może odwrócić skutki mutacji genetycznych, które powodują głuchotę u myszy. Jeśli im się to uda, mają oni nadzieję stworzyć lepszy mysi model do badań nad utratą słuchu u ludzi, by w końcu opracować sposób odtwarzania komórek rzęskowych i odwracania głuchoty u ludzi.

- Istnieje olbrzymie zainteresowanie sposobami zastępowania komórek w celu leczenia chorób ucha środkowego, ale dotąd nie mieliśmy bezpośrednich dowodów wskazujących, że moglibyśmy wyhodować funkcjonalne czuciowe komórki rzęskowe. Wykonaliśmy pierwszy krok: możemy przyczynić się do wyhodowania komórek rzęskowych. Teraz musimy dowiedzieć się, czy możliwe jest odtworzenie słuchu u głuchych mysich mutantów – wyjaśnia dr Brigande.

- Doświadczenia trwają. Wiemy, że możliwe jest wytworzenie rzęskowych komórek receptorowych, które funkcjonują prawidłowo i jest to ważny krok w stronę opracowania racjonalnych metod leczniczych u ludzi – mówi. -  Mam głębokie upośledzenie słuchu. Ekscytująca wiadomość dla ludzi z ubytkami słuchu lub szumami usznymi jest taka, że możemy teraz mieć nadzieję, iż pewnego dnia odzyskamy słuch – dodaje dr Brigande.

Technika terapii genowej może też być łączona z badaniami nad embrionalnymi komórkami macierzystymi i przeprogramowywaniem dojrzałych komórek w celu wytworzenia nowych komórek rzęskowych, które mogą być przeszczepiane, by odtworzyć słyszenie. Możliwe jest też bezpośrednie manipulowanie genami w uchu środkowym, by pobudzić powstawanie nowych komórek rzęskowych.

źródło: onet.pl